GHI NHỚ VÀ SUY NIỆM TRONG LÒNG
Ngày 01 tháng 01 – Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa
Lc 2, 16-21

Ngày đầu năm dương lịch, Giáo Hội không trao cho chúng ta một chương trình hành động, nhưng đặt trước mắt chúng ta một Từ mẫu: Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa. Giữa bao dự định, lo toan và bất an của thời gian mới, phụng vụ dẫn chúng ta trở về với mầu nhiệm nền tảng: Thiên Chúa đã thực sự bước vào lịch sử và thời gian của con người.

Danh xưng “Mẹ Thiên Chúa” (Theotokos), được Hội Thánh long trọng tuyên tín tại Công đồng Êphêsô năm 431, không nhằm đề cao một tước hiệu của Đức Maria, nhưng để bảo vệ chân lý cốt lõi của đức tin Kitô giáo: Đức Giêsu Kitô là Thiên Chúa thật và là người thật (x. Cl 2,9), “sinh làm con một người phụ nữ” (Gl 4,4). Nếu Đức Maria là Mẹ của Đức Kitô, thì Mẹ cũng chính là Mẹ Thiên Chúa.

Thiên Chúa không bước vào lịch sử như một nhân vật thần thoại, không xuất hiện bất ngờ từ trời cao, nhưng chọn con đường rất người: sinh ra trong một gia đình, lớn lên từng ngày, chấp nhận sự mong manh của thân phận con người.

1. Các mục đồng – những người đầu tiên đi vào mầu nhiệm

Thánh Luca kể: “Họ liền hối hả ra đi, và gặp bà Maria, ông Giuse, cùng với Hài Nhi đặt nằm trong máng cỏ” (Lc 2,16). Các mục đồng không mang theo lễ vật quý giá, không có địa vị xã hội, cũng không có tri thức uyên bác. Điều duy nhất họ có là một lời đã được nghe và một trái tim sẵn sàng lên đường.

Bước sang năm mới, con người thường muốn nắm giữ tương lai bằng kế hoạch và tính toán. Các mục đồng lại bước vào “thời gian mới” bằng một con đường khác: tin và đi. Đức tin không loại trừ lý trí, nhưng nhắc chúng ta rằng khởi đầu đích thực của đời sống mới không đến từ việc kiểm soát, mà từ sự phó thác.

2. Đức Maria – người chiêm niệm mầu nhiệm

“Khi nghe họ kể chuyện, bà Maria thì hằng ghi nhớ mọi kỷ niệm ấy và suy đi nghĩ lại trong lòng” (Lc 2,19). Đức Maria không thắc mắc và tìm cách lý giải. Mẹ lắng nghe, ghi nhớ và suy niệm trong lòng.

Thánh Luca dùng hai động từ Hy Lạp rất sâu sắc để diễn tả thái độ nội tâm của Đức Maria. Mẹ “ghi nhớ” (synetērei), nghĩa là giữ gìn cẩn thận mọi biến cố như một kho báu, và Mẹ “suy đi nghĩ lại” (symballousa), tức là đặt các biến cố cạnh nhau, kết nối chúng trong lòng. Mẹ không vội vàng muốn hiểu hết, nhưng để cho thời gian và ánh sáng của Thiên Chúa từ từ soi tỏ.

3. Thời gian được thánh hóa

Tin Mừng kết thúc bằng một chi tiết rất đơn sơ: “Khi đã đủ tám ngày, người ta cắt bì cho Hài Nhi và đặt tên là Giêsu” (c. 21). Tên ấy có nghĩa là “Thiên Chúa cứu độ”. Không có danh thánh nào khác trên trần gian này có thể cứu độ con người ngoài danh thánh Giêsu.

Từ giờ phút ấy, Hài Nhi đi vào nhịp sống bình thường của con người. Và từ nay, thời gian không còn là một dòng chảy vô nghĩa. Thời gian đã được Thiên Chúa bước vào và thánh hóa. Mỗi ngày của năm mới, dù bình thường hay nặng nề, đều có thể trở thành nơi gặp gỡ Thiên Chúa, nếu được sống bằng đức tin và lòng mến.

4. Ngày cầu nguyện cho Hòa Bình Thế Giới

Ngày 01 tháng 01 cũng là Ngày Thế Giới Cầu Nguyện Cho Hòa Bình, do Đức Phaolô VI khởi xướng từ năm 1968. Hòa bình mà Giáo Hội cầu xin không chỉ là vắng bóng chiến tranh hay xung đột bên ngoài, nhưng trước hết là sự an bình trong tâm hồn con người.

Sự bình an ấy được hứa ban cho “những người thiện tâm”, như lời các thiên thần đã hát vang trong đêm Giáng Sinh. Đó là hoa trái của tình yêu, của sự phục vụ, của hy sinh hiến dâng – con đường mà Đức Giêsu và Đức Maria đã sống trọn vẹn.

Mừng lễ Đức Maria Mẹ Thiên Chúa cũng là mừng kính Nữ Vương Hòa Bình, bởi Mẹ đã trao hiến chính Con của mình cho nhân loại. Điều đó mời gọi chúng ta điều chỉnh đời sống mình, để loại bỏ những gì gây chia rẽ và bất an trong gia đình, cộng đoàn, hội đoàn và xã hội.

Bước vào năm mới, chúng ta không biết điều gì đang chờ phía trước. Nhưng quan trọng là chúng ta có được người Mẹ siêu vượt: Mẹ Thiên Chúa và là Mẹ chúng ta. Đức Maria không hứa cho chúng ta một năm dễ dàng, nhưng trao cho chúng ta bí quyết sống hạnh phúc: là biết nhìn mọi biến cố của năm mới bằng con mắt đức tin; biết giữ lại Lời Chúa trong lòng mình; và trở thành khí cụ của hòa bình, để danh Giêsu –Con Mẹ – được tôn vinh trong từng ngày sống của chúng ta.

Lm. Thái Nguyên